کنسانتره بره پرواری
کنسانتره بره پرواری غذایی است که به بره پرواری داده میشود. این خوراک جهت پروار تهیه شده و کاملاً صنعتی و حرفه ای است. معمولاً کنسانتره پرواری بسیار خوشخوراک بوده و گوسفند با میل زیاد آن را مصرف میکند.
چگونه از مزایای کنسانتره بره پرواری در پرورش گوسفندان استفاده کنیم؟
کنسانتره بره پرواری غذایی است که به بره پرواری داده میشود. این خوراک جهت پروار تهیه شده و کاملاً صنعتی و حرفه ای است. معمولاً کنسانتره پرواری بسیار خوشخوراک بوده و گوسفند با میل زیاد آن را مصرف میکند. کنسانتره معمولاً نه تنها برای دامداری ها و مصارف صنعتی تولید میشود، بلکه به صورت پلت و مخصوص تغذیه گوسفند در مناطق روستایی که امکان جداسازی میش، بره و گوسفند پرواری از یکدیگر وجود ندارد نیز طراحی و تولید میگردد.
از جمله نیازمندی های مهم دام های پرواری تغذیه با غذا و خوراکی کم حجم و البته مقوی دارند .
کنسانتره را می توان به عنوان ماده متراکم نیز نام برد .
جیره غذایی در دامپروری باید به گونه ای باشد که همه مواد مورد نیاز دام و گوسفندان از جمله نیاز به آب ، انرژی ، مواد معدنی ، ویتامین ها ، پروتئین را بتواند به طور کامل پوشش دهد . در ادامه به معرفی برخی نکات در همین زمینه و همچنین خصوصیات کنسانتره مناسب می پردازیم .
پرواربندی چیست؟
پرواربندی یکی از بهترین و مهمترین روشهای تولید گوشت در تمام دنیاست که عبارت است از مدیریت و تغذیه مناسب دامها جهت به دست آوردن اضافه وزن در مدت معین با حداقل هزینه. البته که هدف از این اضافه وزن تأمین پروتئین حیوانی مورد نیاز انسان است. در سالهای اخیر، به دلیل استقبال عمومی از مصرف گوشت گوسفند و از طرفی محـدوديت مراتع که به علت خشکسالی های پياپی به وجود آمده بود،استفاده از روش صنعتی و نوین در پرواربندی گوسفندی برای افزایش بهره وری وتولید بیشتر محصولات دامی مورد توجه و استفاده واقع شده است.
کنسانتره باعث میشود میزان دریافت مواد مغذی توسط دام ها به صورت قابل توجهی افزایش یابد
به طور کلی در سیستـم پـرواربندی باید در جهت افـزایش تولیـد، کاهـش هزینـه ها و نهایتاً رسیدن به قیمت تـمام شده محصول گام برداشت. بنابراین با استفاده از انواع خوراک متراکم که سطح انرژی، پروتئین، ویتامین و مواد معدنی مطلـوب دارند، میتوان با کاهش طول دوره پروار و همچنین بهبود افزایش وزن روزانه، بهترین سود را از این روش به دست آورد.
در مجتمع های نگهداری دام بیش از نیمی از بودجه آنان صرف امور تغذیه ای می شود ، با وجود صرف شدن این هزینه زیاد اما گاهی اوقات به نتیجه مطلوب اقتصادی و تولیدی نمی توانیم دست پیدا کنیم که این یکی از مهم ترین نشانه نداشتن بهره وری در این حوزه می باشد.
استفاده از کنسانتره مطلوب برای دام های از جمله کنسانتره بره های پرواری راه حلی مناسب برای رفع این قبیل از مشکلات می باشد معنی لغوی کنسانتره به معنای “متراکم”می باشد .
کنسانتره ها براساس ترکیب مواد تولیدی و میزان آنها تفاوت هایی را دارا می باشند . برای هر گروه مختلف از دام کنسانتره خاصی مورد استفاده قرار می گیرد.
کنسانتره بره پرواری
تمامی دامها و گوسفندان در هنگام پرواربندی باید به خوبی تغذیه شوند. ممکن است در ابتدا فکر کنید تمامی دام ها از علوفه تغذیه میکنند، اما در واقع تمامی دامها برای بزرگ شدن و پروار شدن نیاز به تغذیه ای مناسبتر از علوفه دارند.
برای مصرف کنسانتره بهتر است آن را با کاه مرطوب مخلوط شود و سپس مورد مصرف قرار گیرد.
گوسفندان باید بر اساس نیازهایی که دارند تغذیه شوند . مصرف کنسانتره و دیگر محصولات علوفه ای اگر در حد متعادل نباشد بر میزان تولیدات محصولات دامی این حیوانات به طور مستقیم اثر گذار است و دامداران را دچار ضرر اقتصادی خواهد کرد .
در هنگام خرید کنسانتره حتما این محصول را به صورت بسته بندی شده تهیه کنید. از استاندار و معتبر بودن شرکت تولید کننده اطمینان حاصل نمایید.
ترکیبات کنسانتره بره پرواری
گوسفند زنده مانند دیگر دام ها نیاز به تغذیه مقوی دارد. موادی مانند جو، تفاله چغندر، کنجاله کلزا، سبوس گندم، کنجاله ذرت، کنجاله سویا، یونجه. دامداران باید بتوانند تمامی این مواد غذایی را همزمان به گوسفندان بدهند؛ از طرفی همانطور که در بالا اشاره شد، برای مقرون به صرفه بودن کنسانتره بره پرواری میتوان از کنسانتره استفاده کرد.
در واقع کنسانتره ماده غذایی برای تغذیه دام است که شامل تمام موارد مورد نیازی است که برای پرواربندی گوسفندان نیاز است. بیش از ۷ درصد کنسانتره دارای پروتئین و ۱۸ درصد فیبر است.
خواص خوراک کنسانتره
- بهترین ماده غذایی مکمل یونجه
- بدون داشتن خرده آهن، شیشه و …
- دارای مواد غذایی مهم مانند پروتئین و فیبر که برای تقویت گوسفندان عالی است.
- کاهش هزینه دامداری
- افزایش بازدهی در تولید
- تأمین تمام نیازهای ویتامینی و معدنی گوسفند
کنسانتره بره پرواری برای برهها از سه ماهگی به بعد قابل مصرف است که معمولاً بین ۳۰۰ تا ۸۰۰ گرم در روز به ازای هر رأس تعیین شده است.
میزان و نوع کنسانتره مصرفی ( خوراک آماده ) بر حسب سن و شرایط دیگری از قبیل جنسیت ، زمان شیرواری و … تعیین می شود. استفاده از خوراک کنسانتره به صورت درست باعث می شود که شخص دامدار علاوه بر افزایش بهره وری بتواند در مدت زمان کم تر و با هزنیه ی مقبول تر به هدف خود از پرواربندی دست پیدا کند .
کمبود انواع مواد معدنی و ویتامین ها در جیره مصرفی توسط دام می تواند موجب موارد زیر شود :
1- ریختن پشم دام
2- کاهش نرخ زاد و ولد گله
3- کاهش وزن دام در هنگام تولد
4- پشم خواری گوسفند و بره
5- کاهش وزن و لاغری
6- پایین آمادن راندمان تولیدی از طریق کاهش میزان تولید محصولات دامی
7- خوردن لبه آخورها
8- کاهش سطح ایمنی بدن دام
9- تمایل به خوردن تنه درخت ، خاک و آجر در دام
به طور کلی دام قادر است اکثر مواد مغذی را از طریق مواد غذایی و خوراک خود تامین کند اما اغلب در دامداری ها به دلیل کمبود آگاهی در خصوص نوع جیره بندی و همچنین گرانی بیش از حد برخی از نهاده های دامی دامداران اهمیت این مسئله را فراموش می کنند .
مواد معدنی نقش اساسی در در بدن دام زنده ایفا می کند به عنوان مثال برخی از این عناصر در تشکیل اسلکت بندی و دندان ها نقش دارند و برخی دیگر در سلول های عصبی و ماهیچه ای عملکرد دارند .
همانطور که ذکر شد میزان و نوع مواد معدنی برای افزایش نرخ بهره وری و تولید دام بسیار اهمیت دارد . کنسانتره به عنوان مکمل می تواند این نوع مواد را برای گوسفندان و سایر دام های شما تامین کند .
مقدار غذایی که در ۲۴ ساعت در اختیار دام قرار میگیرد تا بتواند به فعالیتهای خود ادامه داده و تولید شیر داشته باشد، جیره غذایی گفته میشود. جیره غذایی متعادل مخلوطی از چند ماده خوراکی است که دارای مقدار و نسبت صحیحی از انرژی و مواد مغذی مختلف بوده و چنانچه روزانه و به میزان کافی دراختیار دام قرار گیرد، احتیاجات آن را از نظر انرژی، پروتئین، مواد معدنی و سایر مواد مغذی درمدت ۲۴ ساعت تأمین میکند.
همانطور که در بالا اشاره شد، مواد تشکیل دهنده خوراک کنسانتره بره پرواری و دیگر گوسفندان شامل این موارد است:
جو، ذرت، کنجاله آفتابگردان، سبوس گندم، خرما، تفاله انگور، ملاس چغندر قند، مکمل های درمانی معدنی ویتامینه و افزودنیهای مجاز.
برای دادن کنسانتره می توانید مخلوطی از کنسانتره ۷۵ درصد و کاه ۲۵ درصد استفاده کنید .
توصیه می شود اگر از کنسانتره استفاده می کنید درصد بیشتر از نصف غذای مصرفی دام از علوفه سبز تهیه شود .
البته در مصرف بیش از اندازه کنسانتره باید توجه داشت که افزایش درصد ماده خشک جیره به حدود ۶۰ درصد سبب کاهش چربی شیر ، کاهش غذای مصرفی توسط دام ، کاهش کارایی مواد غذایی و مواردی دیگر خواهد شد .
حتما با سرعت و سریع نوع کنسانتره و جیره مصرف دام های خود را تعویض نکنید و کم کم باید این کار انجام شود زیرا به دلیل اینکه دوره عادت پذیری دام معمولا دو هفته می باشد و عدم رعایت این نکته می توان سبب کاهش راندمان تولیدی دام های شما شود.
خوراک دامی چیزی در حدود ۷۰ درصد هزینه ها دوران پرواربندی را در بر میگیرید. متاسفانه در طی چند سال گذشته شاهد افزایش چشمگیری در هزینه های خرید علوفه بوده ایم و این خود مسئله باعث شده است که دامدارانی که از حداقل بازده ای برخوردار بوده اند دیگر نتوانند به کار خود ادامه دهند یکی از بهترین راهکارها برای عبور از این مشکل کاهش زمان پرواربندی با حفظ راندمان می باشد. این کاهش زمان نیازمند افزایش وزن روزانه بیشتر به کمک مواد غذایی کامل تر نسبت به روش های معمولی است. کنسانتره بهترین گزنیه برای این موضوع می باشد.
چگونه می توان کنسانتره خوب را تهیه کرد ؟
از آنجایی که برخی دامداران خود تمایل به تهیه کنسانتره دارند برای اینکه بتوانند به یک ترکیب مناسب در کنسانتره بره های پرواری و دیگر انواع دام زنده دست پیدا کنند ابتدا نیاز است که مقدار نیاز روزانه دام به مواد غذایی و اهداف خود را از کار پرورشی مشخص نمایند تا از این طریق با یک دستورالعمل مناسب کنسانتره با کیفیتی تهیه کنند. برای کسانی که خود اقدام به تهیه کنسانتره می کنند یک نکته مهم وجود دارد و آن هم قیمت تمام شده این محصول می باشد. چنانچه قیمت تمام شده این نوع کنسانتره از محصولات آماده ای که در بازار وجود دارد بیشتر شود، مصرف آن برای دام ها توجیه اقتصادی ندارد .
برخی از مهم ترین شاخصه های یک کنسانتره مناسب عبارتند از :
خوش خوراک بودن
دارا بودن انواع مغذی قابل هضم
تامین انرژی و پروتئین لازم
تامین مواد معدنی نظیر کلسیم ، فسفر و …
همانطور که گفته شد شرط اساسی برای موفقیت در زمینه دامپروری برای تولید شیر ، گوشت و حتی بره توجه ویژه داشتن به بحث تغذیه دام ها می باشد. کمبود انواع ویتامین ها و مواد معدنی به خصوص ویتامین D , A ,E و مواد معدنی نظیر مس، ید، سلنیوم سبب به وجود آمدن انواع خسارات مثل مرگ و میر ناگهانی در گله، ضعف شدید جسمانی در دام تازه متولد شده، خشکی چشم، و … می شود.
اصولاً مدت پرواربندی ۱۰۰ روز است و هر زمان که اضافه وزن به دلیل اضافه شدن چربی بدن باشد، باید پرواربندی خاتمه یابد. با توجه به موارد مذکور میتوان نتیجه گرفت که با رعایت اصول و تغذیه مناسب، میتوان از کنسانتره بره پرواری بهترین استفاده را در راستای تولید نمود.
مشکل افزایش قیمت کنسانتره :
با توجه به نوسانات قیمتی نهاده های دامی بسیار از دامداران متاسفانه با مشکل افزایش هزنیه و ثابت ماندن و حتی کاهش سود دهی مواجه شده اند. ادامه دار شدن این مورد باعث وارد آمدن لطمه به صنعت دامپروری کشور خواهد شد. در این بین اگر قیمت کنسانتره نیز مدام با افزایش روبه رو باشد بسیاری از دامداران مجبور به کاهش مصرف کنسانتره برای گوسفندان و سایر دام های خود می کنند و دیگر قادر نخواهند بود نیازهای تغذیه دام هایشان را به طور مناسبی تامین کنند.